Nieuwe crèches Elsene dankzij onderzoek

Elsene telt twee nieuwe Nederlandstalige kinderdagverblijven. Opmerkelijk: beide crèches komen er dankzij cartografisch onderzoek van de Universiteit Gent.

De VGC is in Brussel verantwoordelijk voor de organisatie van Nederlandstalige kinderopvang en investeert ook in de uitbreiding van Nederlandstalige opvangplaatsen in Brussel. Eind 2021 openden in Elsene twee nieuwe kinderdagverblijven, Ernestine en Mandala, samen goed voor net geen 80 nieuwe opvangplaatsen. De locatie van die crèches werd voor een groot stuk bepaald op basis van onderzoek van de Universiteit Gent.

Elsene telt twee nieuwe Nederlandstalige kinderdagverblijven. Opmerkelijk: beide crèches komen er dankzij cartografisch onderzoek van de Universiteit Gent.

“In 2021 brachten we samen met de VGC in kaart  hoe het aanbod van Nederlandstalige crèches en IBO’s in Brussel zich verhoudt tot de vraag naar opvangplaatsen en de diversiteit van de stad. Zo een cartografisch onderzoek deden we voor het eerst in 2005”, legt onderzoeker dr. Jochen Devlieghere (UGent) uit. “In het verleden gebeurde het al eens dat crèches openden in die wijken waar er gebouwen beschikbaar waren, niet zozeer waar de nood aan opvangplaatsen het hoogst was. Brussel wou breken met die trend en nieuwe crèches gerichter openen, op plaatsen waar ze een grote meerwaarde creëren.”

Hoe dat dan precies in zijn werk gaat? "Onze onderzoekers doken in de demografische data van Brussel om – letterlijk – de diversiteit van de stad in kaart te brengen. Denk aan het gemiddeld inkomen per wijk, hoeveel kinderen er per gezin geboren worden, de gezinssamenstelling, enzovoort”, vertelt Jochen.

"Nieuwe crèches in wijken die er het meeste nood aan hebben"

“Daarnaast gingen onze mensen de straat op. We namen interviews af van ouders en kinderbegeleiders om een beeld te krijgen van wat zij van een crèche verwachten. Die vorm van onderzoek naar kinderopvang is bij mijn weten uniek in België en Europa. Al is het niet altijd eenvoudig om mensen te overtuigen om deel te nemen aan een interview, zeker digitaal in tijden van corona. De laatste maanden voelde het soms aan alsof we mensen stalkten (lacht). Uit de analyse blijkt dat er in bepaalde wijken een relatief overaanbod van opvangplaatsen is, en in andere wijken een tekort aan Nederlandstalige kinderdagverblijven. Met die info in de hand is Brussel gericht nieuwe crèches aan het openen.” 

“Het mag gezegd dat Brussel het zich met dit soort onderzoek niet gemakkelijk maakt. Kinderopvang is een complex thema en ik vind het moedig dat de VGC dit onderzoek opgezet heeft. Ondertussen hebben we al vier cartografische studies uitgevoerd in Brussel, en het is fijn om te zien hoe onze inzichten leiden tot nieuwe crèches in wijken die er écht nood aan hebben”, aldus Jochen.

Mandala en Ernestine: 2 nieuwe crèches in Elsene

Twee van die nieuwe kinderdagverblijven kwamen er in Elsene. Kinderdagverblijf Mandala opende in december 2021 in de wijk Mouterij en telt zo’n 44 plaatsen. Iets verderop – op de oude Solvay-site vlak bij de Naamsepoort – opende kinderdagverblijf Ernestine, met plaats voor 34 kinderen. Volgens Veerle Mertens, die als verantwoordelijke kinderopvang de opening van de nieuwe crèches in goede banen leidde, zijn de twee nieuwe crèches zeer belangrijk voor de gemeente.

“Elsene is een gemeente met een groot aantal jonge gezinnen. Willen we die een duurzame toekomst in de stad bieden, is het belangrijk dat zij in hun wijk opvang vinden. De twee nieuwe kinderdagverblijven hebben niet alleen een strategische locatie, maar ook een mooi kader. Kinderdagverblijf Ernestine heeft een privétuin en de kinderen zullen er veel buiten kunnen spelen. Dat is ontzettend belangrijk in een gemeente waar veel kinderen opgroeien in appartementen of huizen zonder tuin", vertelt Veerle.

"De twee crèches zijn ook zeer toegankelijk voor alle buurtbewoners, dankzij subsidiëring door de overheid gaan we voorrang kunnen bieden aan gezinnen in kwetsbare situaties.” “Ze hebben naast hun economische functie ook een belangrijk sociaal en pedagogisch doel”, voegt Veerle toe.

Veerle Mertens, directeurs Kinderdagverblijf Mandala.

Ontmoetingsplekken in de stad

“Het gaat dus niet alleen om kinderen opvangen zodat de ouders kunnen gaan werken, al speelt dat natuurlijk ook. Crèches worden hoe langer hoe meer een ontmoetingsplek in de stad, voor gezinnen van verschillende achtergronden. Ouders willen betrokken zijn bij de verzorging van hun kind, hebben vragen voor onze begeleiders, of willen gewoon andere ouders uit de buurt leren kennen.

Via de VGC kreeg ik ooit de kans om op werkbezoek te gaan naar Zweden, waar die sociale rol van crèches al sterk ingeburgerd is. Daar is het zelfs standaard dat kinderdagverblijven na de uren hun materiaal ter beschikking stellen van ouders. Denk aan een koets of het gebouw zelf. Daar droom ik ook in België van. Mandala is bijvoorbeeld fantastisch gelegen aan Mouterij, die ruimte heeft zeer veel potentieel en kan ten dienste staan van de lokale gemeenschap. Het vraagt gewoon een beetje vertrouwen."